اگر معنا و مفهوم اصلی تحقیق را کشف حقایق، شناخت قانون مندی ها و ارزیابی روابط و همبستگی بین عوامل و پدیده های مختلف بدانیم، لزوم ایجاد یک نگرش نظام یافته برای شناسائی و ارزیابی مسائل و طی مراحل علمی در جهت شناسائی مسائل و ارائه راه حل برای آنها، بیش از پیش مشخص می شود. کشف حقایق در تحقیقات، تنها در صورتی امکان پذیر است که کنکاش و بررسی صورت گیرد. اگر بنا باشد که تمام تئوری ها، تحقیقات، تلاش های علمی و... که قبلاً اجرا شده و یا به اثبات رسیده اند، تنها ملاک تحقیقات نوین باشند، چگونه می توان به دیدگاه های نوین دست یافت؟ نوآوری نظام یافته(TRIZ)، با اصول و نگرش نوآورانه خود این موضوع را حل نموده است.
با نوآوری نظام یافته، نگرش محققان قدیمی که در انجام تحقیقات خود از خلاقیت پرهیز می کردند، کنار گذاشته شده و با در نظر گرفتن سطوح حل مسائل به تحقیق پرداخته می شود.
در این راستا سطوح پنجگانه ابداع و اختراع که توسط آلتشولر مطرح شده است، مورد استفاده قرار می گیرد. این سطوح در جدول زیر نشان داده شده اند:
سطوح پنجگانه ابداع و اختراع
|
سطح
|
میزان نوآوری
|
درصد راه حل ها
|
منبع دانش
|
تعداد تقریبی راه حل های آزمایش شده
|
|
1
|
راه حل واضح
|
32
|
دانش فردی
|
10
|
|
2
|
تغییر جزئی
|
45
|
دانش محدود به شرکت مربوطه
|
100
|
|
3
|
تغییر عمده
|
18
|
دانش محدود به صنعت مربوطه
|
1000
|
|
4
|
مفهوم جدید، درک جدید
|
4
|
دانش خارج از صنعت مربوطه
|
100000
|
|
5
|
اکتشاف
|
1
|
هر آنچه دانستنی است
|
1000000
|
با توجه به این جدول و توضیحات ارائه کننده اصلی آن(آلتشولر) می توان دریافت که:
اگر محققان و مخترعان امروز و فردای دنیا، خبر از نحوه کار محققان و مخترعان قبلی داشته باشند، میتوانند خیلی سریعتر و مؤثرتر به راهحلهای دلخواهشان برسند. این راهحلها در 5 سطح کلی طبقهبندی می شوند:
1 ـ سطح اول: راهحلهای معمولی که با متدهای از قبل شناخته شده و بر اساس رشته تخصصی مربوطه ارائه میشود و به هیچگونه نوآوری نیاز ندارند(32 درصد).
2 ـ سطح دوم: راهحلهایی که با دستکاری مختصری در سیستم قبلی و از طریق روشهای مرسوم در صنعت مربوطه ارائه میشود. این راهحلها معمولا به کمی مبادله و مصالحه در سیستم قبلی نیاز دارند(45 درصد).
3ـ سطح سوم: راهحلهایی که به تغییرات اساسی در سیستم قبلی نیاز دارند و از طریق روشهایی که خارج از صنعت مربوطه وجود دارد، تناقضات آنها مرتفع میشود(18 درصد).
4 ـ سطح چهارم: نسل جدیدی که از یک اصل علمی جدید برای انجام عملکردهای اولیه سیستم استفاده میکنند و راهحلهایشان بیشتر در علم موجود است تا فنآوری(4 درصد).
5 ـ سطح پنجم: یک اختراع یا اکتشاف علمی خارقالعاده که برای یک سیستم جدید فوقالعاده ضروری است(فقط 1 درصد).
آلتشولر همچنین متوجه شد که هر چه سطح این راهحلها بالاتر میرود، منبع مورد نیاز برای پاسخگویی باید وسیعتر باشد و باید راهحلهای بیشتری برای رسیدن به پاسخ ایدهآل، مورد بررسی قرار بگیرد
سایر نکات مهم در خصوص کاربرد نوآوری نظام یافته در تحقیق و پژوهش عبارتند از:
1- نوآوری نظام یافته از و اقعیتهای موجود استفاده کرده و باعث کشفیات جدید می شود.
2- نوآوری نظام یافته دارای یکسری راه حل های دسته بندی شده است که در هر علم و دانشی بتوان مسائل و تناقض های موجود را بر اساس اصول مهندسی و ماتریس های ارائه شده توسط آلتشولر مرتب و تحلیل نمود، امکان دستیابی به راه حل های مناسب وجود خواهد داشت. در این راستا می توان به کاربرد وسیع TRIZ در علوم مختلف پی برد.
3- نوآوری نظام یافته محققان را با طوفانی از ایده های جدید مواجه می نماید.
4- نوآوری نظام یافته، ذهن نوآوران را سمت وسویی خاص بخشیده و از آشفتگی های ذهنی و روانی آنها جلوگیری می کند.
5- نوآوری نظام یافته محققان را در تدوین اهداف، بیان مسأله و ارائه فرضیات کمک می کند.
در تحقیقات مبتنی بر نوآوری نظام یافته، این فرضیه مطرح می شود که یکسری اصول جهان مشمول اختراع وجود دارد که مبنایی برای نوآوری خلاق با استفاده از تکنولوژی های پیشرفته می باشندبنابراین اگر این اصول تعریف و شناسایی گردند، مسائل و راه حل های تکراری، الگوهای تکامل تکراری و نوآوری های استفاده شده در درون حوزه تخصصی و سایر علوم، منجر به بهره گیری از دانش های نظام یافته قبلی و ارائه دیدگاه نظام یافته نوین بر اساس الگوی دانش TRIZ خواهند شد.
محققان می توانند، مسأله خود را با مسائل عمومیTRIZ مطابقت داده و سپس راه حل های عمومی TRIZ را با راه حل پیشنهادی خود مقایسه نمایند. با این روش تعداد آزمون ها نیز کاهش می یابد و راه حلی که مستقل از صنعتی خاص است، بر مبنای نوآوری نظام یافته ارائه می شود.
